ویژگی ها

دحوالارض روز تولد و آغاز حیات زمین نیست

دحوالارض روزتولد وآغازحیات زمین نیست

دحوالارض که در قران بیان شده واقعیت علمی دارد وروز مهمی در تاریخ زمین بشمار میآید.ما سعی میکنیم با استناد به آیات قران وعلوم زمین شناسی انرا توضیح دهیم .مطلب مهم این است که این روز براساس آیات قران روز تولد زمین نیست .باید این دید را اصلاح کنیم .برای این منظور نیاز داریم مفهوم چند کلمه را از دید قران بررسی نمائیم وبعد وارد بحث اصلی دحوالارض شویم .


خداوند متعال کیهان را در شش روز یا شش دوره آفرید .آیه-7- سوره هود میفرماید- و هو الذي خلق السموات و الارض في ستّة ايام... - خلق السموات والارض در قران به معنی ایجاد جهان مادی از موادی که در دسترس قرار دارد.کلمه خلق براساس تفاسیر مفسران شناخته شده به معنی ایجاد برای اولین بار واز چیز دیگر .ابداع به معنی ایجاد از هیچ یا از عدم است– بدیع السموات والارض –خداوند کیهان را از هیچ یا از عدم خلق کرد .بنابراین سماوات والارض در اینجا فقط میتواند کیهان باشد که از هیچ افریده شد.فاطرالسموات والارض هم در قران اشاره دارد به باز شدن کیهان از هم یا انبساط کیهان .و این دو مرحله میبایستی قبل از خلق باشد (به مقاله خلقت کیهان در شش روز در همین سایت مراجعه فرمائید ).سماوات والارض در قران به معنی کیهان ویا مجموعه هفت آسمان جو زمین وزمین( کره زمین) معنی میدهد .ایات بیشماری در قران این دو مفاهیم(کیهان وجو زمین وزمین) را به وضوح شرح داده است . برخی ایات در یک مجموعه چند آیه ای یک مطلب مهم را بیان میکنند .مثلا ایات 9 الی 12 سوره فصلت همه در مورد ایجاد زمین وجو آن است .باید همه این آیات را با هم ودر ارتباط با زمین دانست و از جدا کردن یک آیه و بررسی جداگانه پرهیز کرد ویا آیات 30 الی 33 سوره انبیائ نیز در باره زمین اولیه وچگونگی خلقت آن شرح میدهد .همه آیات در این بسته های ایات بهم پیوسته هستند .متاسفانه روش غیر معقولی در تفاسیر این گونه آیات رخ میدهد که برای ثابت کردن تصورات ذهنی خود یک ایه را از این مجموعه بیرون میکشیم وآنرا به تعبیر قرآن به نفع امنیه خود یعنی برداشت های ذهنی خود شرح میدهیم که اولا ظلم به قران است ودوما از بین بردن سندیت علمی این قبیل آیات است .سوما به ناحق شبه ایجاد کردن است که خوراک برای مخالفین ومعاندین قران است .ایه دحوالارض هم متاسفانه بهمین سر نوشت دچار شده است .همه جا وقتی از دحوالارض صحبت به میان می آید این ایه را عنوان میکنند –والارض بعد ذلک دحاها-ولی به عبارت بعد ذالک نمی پردازند که پیوند این ایه با آیات قبلی رابیان میکند .همانطور که عرض شد ایات 27 الی 33 سوره نازعات هم از جمله آیات بسته ای یا مجموعه ای هستند که همه آیات بهم ارتباط تنگاتنگ دارند .این ایات هم همه در پیدایش زمین وتحولات عظیم واستثنائی و سرنوشت ساز در خلقت حیات وزمین بر روی آن است .تمامی این سه گروه آیات در سوره های فصلت ،انبیائ ونازعات همه در باره زمین وتحولات آن است که خداوند متعال برای ما انسان در عباراتی کوتاه وبسیار زیبا وپر مفهوم بیان داشته است که با آخرین نظریه های علم زمین شناسی نه تنها تطابق اساسی دارد بلکه فراتر از آن نیز اشاراتی دارد که علم زمین شناسی هنوز تائیدیه رسمی نگرفته است .در هر سه دسته آیات مراحل زمین شناسی علمی را بیان میکند .ما مفهوم کلی این آیات را ذیلا بیان میکنیم وسپس به موضوع دحوالارض میپردازیم .آنچه که از این سه دسته آیات استنباط میشود با فرض اینکه قبول کنیم که تمامی این آیات در باره زمین است (سیاق آیات وموضوعات مطرح شده در آیات قبل وبعد آن این را اثبات میکند) وبا فرض اینکه تمامی آیات هم آهنگی مفاهیم را با هم دارند که باید به این موضوع ایمان داشته باشیم ،زمین در ابتدای خلقت توده ابری دودی بهم پیوسته بوده وزمین وجو ان همگون وبهم پیوسته بودند (أَنَّ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ كَانَتَا رَتْقًا فَفَتَقْنَاهُمَا-اینجا سماوات والارض به معنی زمین وجو هفت طبقه آن است آیات بعد این مطلب را اثبات میکند) وخداوند متعال آنها را از هم باز وتفکیک کرد .آب عامل اصلی پیدایش حیات دقیقا بعد از تفکیک وباز شدن زمین وجو اولیه آن ایجادشد.(30 انبیائ).زمین تا پوسته جامد  آن که روی آن حیات شکل گرفت در دو دوره ایجاد شد .این پوسته جامد را خداوند متعال در قرآن رواسی نامیده است که بالای ویا روی طبقات زمین بطور سخت ومحکم قرار میگیرد- وَجَعَلْنَا فِي الْأَرْضِ رَوَاسِيَ-وبر روی پوسته جامد اقوات یا غذای بیولوژیکی در چهار دوره شکل میگیرند وسپس جو زمین در دو دوره متفاوت شکل میگیرد وهفت طبقه جو ایجاد میشود وسقف حفاظتی ایجاد میشود .شب وروز از هم تفکیک وشفاف میشوند ودقبقا در این زمان والارض بعد ذالک دحاها صورت میگیرد .وسپس کوه ها پدید می آیند (قاره ها که یکپارچه بودند از هم باز میشوند و گسترش می یابند . وبر روی آنها چشمه ها رود ها و مراتع شکل میگیرند واین مَتَاعًا لَکُمْ وَلأنْعَامِکُمْ است .بنابراین در بسته آیات 27 الی 33 نازعات مراحل زمین شناسی را به تفکیک بیان داشته و در آیات 9 الی 12 س.فصلت و30 الی 33 س. انبیائ هم همین مراحل رعایت شده است .اول اینکه زمان دحوالارض بعد از شفاف شدن شب و وروزدر خلقت زمین است وحدود 3/5 میلیارد سال بعد از تولد زمین و 2/5 میلیارد سال بعد از خلقت نطفه اولیه حیات که همان اقوات است ودوم اینکه ارض در اینجا بطور وضوح زمین که خاک کشاورزی داردوبر روی آن چشمه ومراتع قرار دارند است نه کره زمین .در این آیه خداوند میفرماید تمام این ها را متاع وهدیه ای است برای انسان و ایه مد الارض هم یعنی عطا کرد زمین را برای انسان .مانند بسیاری از آیات مد از امداد وعطا کردن امده البته معنی دیگر هم گستراندن میدهد که باز هم در مترادف فارسی از عطا وبخشش می آید مانند کسی سفره محبت ونیکی را بگستراند .حال خلاصه سرگذشت زمین از نظر علم زمین شناسی هم اشاره ای داشته باشیم .خلاصه مطالب را از کتاب تکامل از پرفسور ارنست مایر دانشمند معروف امریکائی وشخصیت دوم علم تکامل بعد از داروین است که به سر گذشت زمین پرداخته است وکتاب پیدایش حیات ازپرفسور راین هارد کاپلان دانشمند زیست شناس : زمین در 4/6 میلیارد سال پیش بصورت تکه ابر خورشیدی از آن جدا شد.ابتدا توده گازی ودودی حاوی غبار کیهانی وبسیار داغ که طی میلیون ها سال بر اثر گردش دورانی وچرخشی بدور محور خود وخورشید به عنوان یک سیاره جدید پا به عرصه وجود گذاشت (تولد زمین).این توده گازی وغباری یک پارچه وهمگون بود .حرارت ان به دلائلی که هنوز علم نمی داند افزایش چشم گیری پیدا کرد و واکنش هسته ای وهمجوشی هسته ای آغاز میشود این دوره را دانشمندان دوره تکامل هسته ای مینامند .در این دوره با همجوشی هسته های زنجیره ای اتم هلیوم وئیدروژن با یکدیگرهسته عناصر سنگین تر مانند نیکل،آهن وغیره طی صد ها ملیون سال ایجاد میشوند وبدلیل سنگینی در مرکز زمین قرار میگیرند و زمین جرم دار میشود ومی تواند گازهای اطراف خود را نگه دارد تا به فضا پرتاب نشوند .با پائین آمدن درجه حرارت مرحله دوم ایجاد زمین شروع میشود .این مرحله را دوره تکامل شیمیائی مینامند .در این دوره حرارت باندازه ای کاهش می یابد که واکنش های شیمیائی باعث بهم پیوستن هسته های اتم وتشکیل ملکول های گازی مانند گاز هلیوم ، ئیدروژن ،آب، آمونیاک وغیره در فضای اطراف زمین وکانی های معدنی ترکیبات آلومینیوم وسیلیسیوم واکسیژن و... بر روی زمین میگردد.با ایجاد کانی ها وسرد شدن بیشتر زمین پوسته جامد زمین تشکیل میشود .فضای اطراف زمین انباشته از بخار آب ،گاز ئیدروژن ، آمونیاک، متان است وباران با شدت میباردودر گودال ها آب به جوش می اید ومرتبا بخار میشود .بر روی کانی های داغ وپخته با تبخیر آب توده سیاه رنگ چسبنده ای بر جای میماند . تا کنون حدود یک میلیارد سال از تولد زمین گذشته است .از این زمان آغاز ایجاد سلول های اولیه حیات شروع میشود که کاپلان آنرا نطفه حیات می نامد وطی چهار دوره ودر مدت حدود پانصد میلیون سال ایجاد میشود (جالب است که قرآن 1400سال قبل از کاپلان اقوات یا غذای بیولوژیکی تکثیر پذیر زنده.را در چهار دوره اعلام کرده است ) باکتری های غیر هوازی که قابلیت تکثیر پذیری را دارا میشوند .این باکتری ها از ملکول های آلی زنجیره ای تشکیل شده اند ودارای کد بیولوژیکی بوده اند.اولین سلول های حیاتی تکثیر پذیر که غذای بیولوژیکی نسل های آینده بشمار می آمد (قرآن آن را اقوات مینامد) .دومین نسل موجودات زنده حیاتی را باکتری های غیر هوازی فتو سنتزتشکیل می دادند که پانصد میلیون سال بر زمین حاکم بودند .جوزمین همچنان خالی از اکسیژن وبدلیل وجود ئیدروژن غالب بازی است ومملو از بخار آب وغبار حاصل از فعالیت شدید آتش فشانی وتیره است . سومین نسل موجودات زنده که آنها هم حدود پانصد میلیون سال بر زمین حاکم بودند سیان باکتری های فتو سنتز که بمرور زمان به تولید اکسیژن در جو پرداختند وآغاز این دوره آغاز پیدایش طبقات جوی وشفاف شدن آن می باشد .فعالیت های اتش فشان ها کم کم آرام میشوند وشرایط برای پیدایش موجودات زنده تکامل یافته تر فراهم میشود .ایکاریوت ها که حدود پانصد میلیون سال زمین را در اختیار خود داشتند .جو زمین شفاف شده است زمین و ماه بر مدار خودتثبیت شده اند .تا کنون 5/3 میلیارد سال از عمر زمین گذشته است (شب وروز شفاف وتثبیت میشود).خشکی ها شکل گرفته اند وبر روی آنها گیاهان وجانوران پر سلولی اولیه پراکنده شده اند (قاره ها یک تکه بودند).حدود 150 الی 300 میلیون سال قبل قاره ها از هم جدا وگسترش می یابند .مطالب عنوان شده خلاصه ای از سرگذشت زمین از دیدگاه علم زمین شناسی بوده است .حال با توجه به مطالب بالا آیات زیر از سوره نازعات را مرور میکنیم . أَأَنْتُمْ أَشَدُّ خَلْقًا أَمِ السَّمَاءُ بَنَاهَا ﴿٢٧﴾ رَفَعَ سَمْکَهَا فَسَوَّاهَا ﴿٢٨﴾ وَأَغْطَشَ لَیْلَهَا وَأَخْرَجَ ضُحَاهَا ﴿٢٩﴾ وَالأرْضَ بَعْدَ ذَلِکَ دَحَاهَا ﴿٣٠﴾ أَخْرَجَ مِنْهَا مَاءَهَا وَمَرْعَاهَا ﴿٣١﴾ وَالْجِبَالَ أَرْسَاهَا ﴿٣٢﴾ مَتَاعًا لَکُمْ وَلأنْعَامِکُمْ ﴿٣٣نازعات﴾-آیا خلقت شما مهمتر است یا آسمانی که آنرا بنا کردیم و سقف آنرا بالا بردیم وبه برنامه ریزی آن پرداختیم(ازیک آسمان هفت آسمان با سقف محافظت شده) شب انرا تاریک وروزش را روشن گردانیدیم وبعد از آن زمین را گسترش دادیم واز روی آن چشمه ها ومراتع بیرون آوردیم وکوه ها را استواروپا بر جا قرار دادیم این ها متاعی است که به شما وچارپایانتان عطا کردیم .چند نکته ظریف علمی در این ایات نهفته است .اول - وَأَغْطَشَ لَیْلَهَا وَأَخْرَجَ ضُحَاهَا-شب زمین را تاریک وروز آنرا روشن گردانیدیم.ما میدانیم که روز روشن است وشب تاریک خداوند چه مطلب علمی را میخواهد بیان کند .فرموده ذات باریتعالی است در آیات تفکر وتعقل کنید .باید شرایط آن زمان زمین را در نظر بگیریم وبه آیه ثُمَّ اسْتَوَى إِلَى السَّمَاء وَهِيَ دُخَانٌ توجه کنیم.در سوره فصلت در پیدایش زمین وپس ازایجاد رواسی واقوات بر روی آن درست زمانی که زمین وجو آن از هم جدا میشوند- كَانَتَا رَتْقًا فَفَتَقْنَاهُمَا-جو اولیه زمین دودی وتیره است ونور خورشید بر زمین نمی تابد .ابر های بسیار تیره وحاوی بخار آب بصورت اشباع شده وگازهای دیگروخاکستر ناشی از فوران مداوم اتش فشان ها وبر خورد خورده سیارک ها جو را تیره وتار کرده است .البته این شرایط لازمه پیدایش حیات است اکسیژن برای اقوات وباکتری ها سم خطرناک است .اشعه ماورائ بنفش باعث نابودی حیات میشد چرا که سقف حفاظ جو درست نشده بود .بعلاوه فعالیت مستمر آتش فشان ها در شب وجو دودی شب را با انعکاس نور در جوابری ودودی روشن مینمود وروز هم تاریک بود .با آرامش جوی وخاموشی اتش فشان ها وایجاد هفت طبقه جوی زمین جو زمین شفاف میشود بطوریکه تلولو ستارگان را در شب تاریک میتوان مشاهده نمود وخداوند میفرماید - وَزَيَّنَّا السَّمَاء الدُّنْيَا بِمَصَابِيحَ-وآسمان زمین را به نور ستارگان مزین کردیم-مطلب دیگر علمی- أَخْرَجَ مِنْهَا مَاءَهَا وَمَرْعَاهَا-بعد از دحوالارض وتفکیک وگسترش قاره ها طی میلیون ها سال فعالیت موجودات زنده ،گیاهان وجانوران باعث تحول در خاک قاره ها شدند وخاک زراعی مستعد کشاورزی ایجاد و مراتع شکل گرفتند .دقت شوددر ایه اشاره شده که بعد از دحوالارض کوه ها ایجاد میشوند که علم زمین شناسی هم اخیرا آنرا اثبات کرده است .پس رواسی کوه نیست بلکه پوسته جامد زمین است .در ایات الهی نکته های بسیار ظریف علمی وجود دارد .ذهن را باید از ذهنیات قبلی (درباره کلمات متشابه) پاک کرد تا نعمت درک واقعیت های علمی قرآن نصیب ما شود .باید به این مطلب هم اشاره ای بشود .دحوالارض روز بسیار مهم در تاریخ حیات کره زمین است واین از روایات متعدد بر می آید وجای شکر گذاری ودعا ونیایش است که ثواب بیشمار دارد وما از نظر صرفا علمی آنرا بررسی کردیم .نکته علمی دیگری هم اشاره کنم که مرکزیت جدا شدن و گسترش قاره ها از منطقه ای که مکه در آن قرار گرفته است آغاز شده که نیاز به مقاله جداگانه دارد که انشائلله در آینده به آن میپردازیم .در پایان ایات 9 الی 12 سوره فصلت و30 ای 33 سوره انبیائ برای مرور وتفکر در انها اورده میشود .سید محمد تقوی اهرمی تهران هشتم اردیبهشت .1395
قُلْ أَئِنَّكُمْ لَتَكْفُرُونَ بِالَّذِي خَلَقَ الْأَرْضَ فِي يَوْمَيْنِ وَتَجْعَلُونَ لَهُ أَندَادًا ذَلِكَ رَبُّ الْعَالَمِينَ ﴿۹﴾
وَجَعَلَ فِيهَا رَوَاسِيَ مِن فَوْقِهَا وَبَارَكَ فِيهَا وَقَدَّرَ فِيهَا أَقْوَاتَهَا فِي أَرْبَعَةِ أَيَّامٍ سَوَاء لِّلسَّائِلِينَ ﴿۱۰﴾
ثُمَّ اسْتَوَى إِلَى السَّمَاء وَهِيَ دُخَانٌ فَقَالَ لَهَا وَلِلْأَرْضِ اِئْتِيَا طَوْعًا أَوْ كَرْهًا قَالَتَا أَتَيْنَا طَائِعِينَ ﴿۱۱﴾
فَقَضَاهُنَّ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ فِي يَوْمَيْنِ وَأَوْحَى فِي كُلِّ سَمَاء أَمْرَهَا وَزَيَّنَّا السَّمَاء الدُّنْيَا بِمَصَابِيحَ وَحِفْظًا ذَلِكَ تَقْدِيرُ الْعَزِيزِ الْعَلِيمِ-12 فصلت

أَوَلَمْ يَرَ الَّذِينَ كَفَرُوا أَنَّ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ كَانَتَا رَتْقًا فَفَتَقْنَاهُمَا وَجَعَلْنَا مِنَ الْمَاء كُلَّ شَيْءٍ حَيٍّ أَفَلَا يُؤْمِنُونَ ﴿۳۰﴾
وَجَعَلْنَا فِي الْأَرْضِ رَوَاسِيَ أَن تَمِيدَ بِهِمْ وَجَعَلْنَا فِيهَا فِجَاجًا سُبُلًا لَعَلَّهُمْ يَهْتَدُونَ ﴿۳۱﴾
وَجَعَلْنَا السَّمَاء سَقْفًا مَّحْفُوظًا وَهُمْ عَنْ آيَاتِهَا مُعْرِضُونَ ﴿۳۲﴾
وَهُوَ الَّذِي خَلَقَ اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ وَالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ كُلٌّ فِي فَلَكٍ يَسْبَحُونَ ﴿۳۳﴾-سوره انبیائ

 

 

  

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تازه کردن

لیست آخرین مقاله های اضافه شده

امارگیر سایت