ویژگی ها

دابه و تکامل موجودات از نظر قرآن

دابه و تکامل موجودات از نظر قرآن


چکیده مطلب


آیه 45 سوره نور بصراحت و واضح روند تکامل موجودات زنده از بی مهرگان که در آب خلق شدند و دوره تکامل خود را سپری و سپس به خشکی راه یافتند را برای ما بیان میکند. متاسفانه تصورات ذهنی حاکم برعقل و فهم ما که در حدود هزار سال قبل و در مقایسه با علم روز آن زمان نقل شده و سالیان دراز بر باور ما نشسته، چنان پرده  ضخیمی بر افکار ما انداخته که  در مطالعه قرآن عقل خود را بکار نمیگیریم و سعی میکنیم با بازی کلمات قرآن مسیر فهم این آیه و آیات مشابه را در جهت اثبات تصورات ذهنی گذشتگان بکار گیریم .نمونه بارز چگونگی برخورد با آیات و برداشت های غیر اصولی را در موضوع دابه در این نوشتار مثال میزنم. ما در قرآن با دو کلمه دابه به معنی ریز جنبنده یا بند پایان یا بی مهرگان و دواب به معنی جنبندگان به معنی کلی سروکار داریم که باید بر اساس آیات قرآن این دو کلمه را از هم تفکیک کنیم تا به منظور قرآن دست یابیم .


وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِن مَّاء فَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَى بَطْنِهِ وَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَى رِجْلَيْنِ وَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَى أَرْبَعٍ يَخْلُقُ اللَّهُ مَا يَشَاءُ إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِير


خداوند تمامی دابه (بند پایان یا بی مهرگان) را در آب خلق کرد که از آنها برخی روی شکم میخزند و برخی بر روی دوپا و برخی روی چهارپا راه میروند وخداوند هر آنچه را بخواهد می آفریند که او قادر متعال است.

برای روشن شدن موضوع میبایستی سه مطلب را جداگانه بیان کنم .اول دابه درقرآن به چه موجوداتی اطلاق میشود.مطلب دوم استفاده از ماضی التزامی یا مضارع در گذشته در بیان وقایع وپدیده های خلقتی ومطلب سوم ارتباط این آیه با تکامل موجودات از بی مهرگان بر اساس آیه فوق.


مطلب نخست دابه در قرآن به چه اطلاق شده است


به آیه زیر توجه فرمائید 38 سوره انعام


وَمَا مِن دَآبَّةٍ فِي الأَرْضِ وَلاَ طَائِرٍ يَطِيرُ بِجَنَاحَيْهِ إِلاَّ أُمَمٌ أَمْثَالُكُم مَّا فَرَّطْنَا فِي الكِتَابِ مِن شَيْءٍ ثُمَّ إِلَى رَبِّهِمْ يُحْشَرُونَ.در این آیه شریفه انسان و پرندگان را از دَآبَّةٍ جدا کرده و به انسان خطاب میفرماید. هیچ جنبنده ای در زمین و هیچ پرنده ای که با دو بال خود پرواز میکنند نیست مگر اینکه امت هائی مانند شما انسان ها هستند ما در کتاب آفرینش هیچ چیز را فرو گذار نکرده ایم همه شما (جنبندگان وپرندگان وشما انسان جدا شده است) در قیامت محشور میشوید. جنبندگان دارای خانواده و اصل ونسب خاص خود هستند و پرندگان نیز همینطورمانند شما انسان ها و همه در روز قیامت محشور میشوید .

نکته بسیار جالب در آیه فوق، اشاره خداوند به پرندگان و تفکیک آنها از سایر پرواز کنندگان درهوا از طَائِرٍ يَطِيرُ بِجَنَاحَيْهِ استفاده کرده است. پرندگانی که با دو بال خود پرواز میکنند. سایر پرواز کنندگان درهوا مانند پروانه ها، مگس ها ، زنبور ها سوسک ها و سایر حشرات همگی دارای چهار بال هستند. مگس ها هم علی الرغم نامگذاری و شهرت به دو بالان دارای چهار بال هستند دو بال پروازی و دو بال تحلیل رفته در کنار بال اصلی که در تعادل پرواز از آن کمک میگیرند اشاره به اینکه دابه امت هائی مانند شما انسان هستند کثرت امت را در بین این ریز جنبندگان که منظور بند پایان هستند را بیان میفرماید. وقتی در دو آیه در قرآن صراحتا انسان را از دابه جدا میکند آیا ممکن است در آیات دیگرمطلب مخالف آن را بیان فرماید. این ما هستیم که برداشت خود را میخواهیم بر خلاف مشی قران از قران به نفع امنیه خود بیرون آوریم.

درآیه زیر هم انعام و انسان از دواب جدا خطاب میشوند.


وَمِنَ النَّاسِ وَالدَّوَابِّ وَالْأَنْعَامِ مُخْتَلِفٌ أَلْوَانُهُ كَذَلِكَ إِنَّمَا يَخْشَى اللَّهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمَاء إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ غَفُور-واز مردمان .جنبندگان و انعام در رنگ ها ی مختلف پدید آوردیم و از بین بندگان تنها دانشمندان هستند (که با این تمثیل ها) در برابر خداوند سر تعظیم فرو می آمرند و خاشع هستند. خداوند آمرزنده عزیز است. بنا براین به استناد این دو آیه جنبندگان از انسان و چارپایان تفکیک شده اند. انعام دارای دو مفهوم درقرآن است چارپایان و دام ها که ازسیاق آیات میتوان آنرا استنباط کرد که بحث مستقلی میطلبد. خداوند در آیات2 الی6 سوره جاثیه میفرماید


يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَرَسُولَهُ وَلاَ تَوَلَّوْا عَنْهُ وَأَنتُمْ تَسْمَعُونَ- وَلاَ تَكُونُواْ كَالَّذِينَ قَالُوا سَمِعْنَا وَهُمْ لاَ يَسْمَعُونَ- إِنَّ شَرَّ الدَّوَابِّ عِندَ اللّهِ الصُّمُّ الْبُكْمُ الَّذِينَ لاَ يَعْقِلُونَ-ای مومنین خدا وفرستاده او را اطاعت کنید  و در حالی که سخنان او را میشنوید روی بر نتابید- و مانند کسانی نباشید که گفتند شنیدیم در حالی که نمی شنیدند (توجه نمیکردند گوش ها میشنیدند ولی دلها جای دیگر)-بدترین رفتار این چنینی(کداب آل فرعون) نزد خداوند کران ولال هائی هستند که در شنیدن گفتار فرستاده خداوند تعقل نمیکنند .داب میشود رفتار کافران


كَدَأْبِ آلِ فِرْعَوْنَ وَالَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ كَفَرُواْ بِآيَاتِ اللّهِ فَأَخَذَهُمُ اللّهُ بِذُنُوبِهِمْ إِنَّ اللّهَ قَوِيٌّ شَدِيدُ الْعِقَابِ-


[رفتارشان] مانند رفتار خاندان فرعون و كسانى است كه پيش از آنان بودند به آيات خدا كفر ورزيدند پس خدا به [سزاى] گناهانشان گرفتارشان كرد آرى خدا نيرومند سخت‏ كيفر است


إِنَّ شَرَّ الدَّوَابِّ عِندَ اللّهِ الَّذِينَ كَفَرُواْ فَهُمْ لاَ يُؤْمِنُونَ-بدرستکه بد ترین رفتار این چنینی نزد خداوند کسانی هستند که کافر هستند و ایمان نمیآورند ونزد خداوند بد ترین جنبندگان هستند. تشبیه انسان به دابه است وانسان جزئ دابه بشمار نمی آید درقرآن انسان های نادان را به حمار وبوزینه و سگ هم تشبیه کرده است.


آیات 6 سوره هود و61 سوره نحل که بسیاری به آنها استنباط میکنند که انسان میتواند جزئ دابه بشمار آورد را نیز مرور میکنیم . بررسی این ایات ما را در درک واقعیت کلمه دابه من الارض در دروه آخرالزمان کمک میکند.آیه 6 سوره هود میفرماید:


وَمَا مِنْ دَابَّةٍ فِي الْأَرْضِ إِلَّا عَلَى اللَّهِ رِزْقُهَا وَيَعْلَمُ مُسْتَقَرَّهَا وَمُسْتَوْدَعَهَا ۚ كُلٌّ فِي كِتَابٍ مُبِينٍ-هیچ جنبنده ای در زمین یافت نمیشود مگر رزق آن بر عهده خدا است و او محل استقرار(جائی که در برنامه ریزی خلقت تعین شده) و محل یا حوزه فعالیت آن را میداند و این در کتاب آفرینش برنامه ریزی خلقت ثبت است. روزی تمامی موجودات زنده انسان و سایرین در حیات زمین برنامه ریزی شده است ولی در این ایه بسیار زیبا منظور حشرات ریزاست  در دل خاک که از نظر ما پنهان است نه انسان که جایگاه آن در تمثیل برای ما واضح است.آیه 61 سوره نحل هم تقریبا همین مضمون را دارد.


وَلَوْ يُؤَاخِذُ اللّهُ النَّاسَ بِظُلْمِهِم مَّا تَرَكَ عَلَيْهَا مِن دَآبَّةٍ وَلَكِن يُؤَخِّرُهُمْ إلَى أَجَلٍ مُّسَمًّى فَإِذَا جَاء أَجَلُهُمْ لاَ يَسْتَأْخِرُونَ سَاعَةً وَلاَ يَسْتَقْدِمُونَ-اگر خداوند بخواهد مردم را برای ظلم هائی که میکنند مواخذه کند (مجازات کند) جنینده ای بر زمین باقی نمی گذارد ولی آن را به تاخیر میاندازد  و وقتی زمان آن فرا رسد لحظه ای پس و پیش نخواهد شد. دراین ایه منظور برچیده شدن حیات در کره زمین است که بر اساس برنامه ریزی الهی تنظیم شده . انسان ها ممکن است همه از بین بروند ولی جنینده های ریز باقی بمانند .اشاره آیه به مطلب مهمی است حیات که برچیده شود حشرات ریز هم شانس ادامه حیات ندارند. هیچ جنبنده ای یا جشره ریزی باقی نمی ماند یعنی حیات کره زمین را بر میچینم.در این آیه نیز دلیل وضحی که انسان جزئ دابه است وجود ندارد. این آیه در راستای آیه 5 سوره سجده است که زمان برچیده شدن حیات در زمین را هزار سال عنوان فرموده است


يُدَبِّرُ الأَمْرَ مِنَ السَّمَاء إِلَى الأَرْضِ ثُمَّ يَعْرُجُ إِلَيْهِ فِي يَوْمٍ كَانَ مِقْدَارُهُ أَلْفَ سَنَةٍ مِّمَّا تَعُدُّونَ-امر و دستور خداوند (قوانین طبیعت) از آسمان تا زمین را تدبیر میکند واین امر الهی در روزی که به حساب شما هزارسال است بر گرداننده میشود.

به مقاله روزهای هزار و پنجاه هزار در جهان مادی است یا درقیامت مراجعه فرمائید.

 



مطلب دوم استفاده از ماضی التزامی یا مضارع در گذشته در بیان وقایع و پدیده های خلقتی


قرآن شیوه کلامی خاص خود را دارد آشنائی با این شیوه کلامی به ما کمک میکند منظور قران را دربیان پدیده های خلقتی و قیامت درک کنیم. استفاده از ماضی التزامی یا آینده در گذشته در بیان پدیده ای خلقت روشی است که مفسران به آن در تفسیر آیات خلقت انسان و قیامت توجه ای نکرده اند .خوشبختانه در سایت دانشنامه موضوعی قرآن در مقاله زبانشناسی قرآن مفصلا به آن پرداخته است که کاری است بسیار با ارزش. چرا خداوند در آیه 45 نور ابتدا فعل ماضی آورده وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ و بعد ازآن از فعل مضارع استفاده کرده است. فَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَى بَطْنِهِ در صورتیکه این واقعه در زمان بسیار پیش اتفاق افتاده خلق کل دابه و یمشی هم بعد از زمان طولانی اتفاق افتاده و پایان یافته . عملی در گذشته اتفاق افتاده و بعد از آن التزام به شروطی ان فعل ادامه داشته .که بیان گر زمان بر بودن آن عمل است یا تحت شرط برنامه ریزی قرار داشته است.مثال متعددی میتوان در این مورد ارائه داد از جمله یخلقکم بعد از خلق نفس واحده ویخلقکم فی بطون امهاتکم به مقاله ظلمات ثلاثه در قران وخلقت انسان مراجعه فرمائید.یه مقاله ظلمات ثلاثه در قرآن وخلقت انسان مراجعه فرمائید


خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍۢ وَٰحِدَةٍۢ ثُمَّ جَعَلَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَأَنزَلَ لَكُم مِّنَ ٱلْأَنْعَٰمِ ثَمَٰنِيَةَ أَزْوَٰجٍۢ ۚ يَخْلُقُكُمْ فِى بُطُونِ أُمَّهَٰتِكُمْ خَلْقًۭا مِّنۢ بَعْدِ خَلْقٍۢ فِى ظُلُمَٰتٍۢ ثَلَٰثٍۢ ۚ ذَٰلِكُمُ ٱللَّهُ رَبُّكُمْ لَهُ ٱلْمُلْكُ ۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ فَأَنَّىٰ تُصْرَفُونَ- آیه 6 سوره زمرخلقکم من نفس واحده ویخلقکم فی بطون امهاتکم


مطلب مهمی که معاندین و مخالفین ومنحرفین از آن به عنوان رعایت نکردن قواعد عربی درقرآن از آن نام میبرند ،شیوه نگارش جملات خاصی است که انها آن را ایراد قرآن مینامند. این موضوع ازعدم آگاهی آنها به تاریخچه قواعد عربی است .زمان نزول وحی علم نحوزبان عربی وجود نداشت و علم صرف ونحو عربی بر پایه  و اساس کلمات در قران بنا نهاده شد. "مورخان عموما اتفاق نظر دارند که ابوالاسود دوئلی بسال 69 هجری علم نحو عرب را تدوین کرد .وی زبان سریانی را فرا گرفت وقواعد ان زبان را مناسب دید وبه فکر افتاد برای زبان عربی هم قواعدی تدوین کند .پایه واساس کار او قرآن قرارگرفت تنها کتاب نوشته شده به زبان عربی.بعد از او کسان دیگری راه او را ادامه دادند .قرآن شیوه وروش خود را دارد .اینکه برخی بگویند قرآن قواعد نحو را رعایت نکرده درست نیست .باید گفت کسانی که قواعد زبان عربی را تدوین کردند نکات مهمی را در قواعد قرانی رعایت نکردند ونادیده گرفتند. در ضمائر در افعال قرآن دارای شیوه خاص خود است که از اعجاز کلامی قرآن حکایت میکنند. از جمله آوردن فعل مضارع درماضی که به ماضی التزامی نامیده میشود.این قاعده پیام خاصی دارد .به مقاله مطالعه اصل جایگزینی افعال دربافت آیات قرآنی در سایت دانشنامه موضوعی قرآن مراجعه فرمائید


مطلب سوم نقش دابه در روند تکامل انسان 


بی مهرگان اولیه همه در آب بسر میبردند و در آب به تکامل خود از ایوکارینوت ها یا تک سلولی هسته دار که دارای هسته سلولی همراه با غشائ سلولی که رشته های تکامل یافته DNA رادر خود جای داده بودند ادامه دادند جو زمین شفاف و اکسیژن توسط سیان باکتری های هوازی به مقدار کافی و در مدت پانصد میلیون سال(ارنست مایر) تولید شده بود. ابتدا جلبک ها در آب پدیدار شدند و به  مرور زمان خشکی را در اختیار خود گرفتند وهمزمان بند پایان اولیه نرم تنان هزار پایان پا و غیره به خشکی پا گذاشتند  و مدت ها در کنار اب ها و برکه ها بصورت انشعابات فرعی خلقت انسان از شاخه اصلی جدا  و به روند تکاملی خود ادامه دادند و بند پایان و حشرات امروزی را که  لازمه بقائ زندگی بودند پا برجا باقی ماندند .کدام شاخه زنجیره تکاملی اصلی را ادامه داد تا کنون مشخص نشده  و دانشمندان سعی میکنند از روی فسیل ها اکتشافی راز تکامل را بیرون آورند . دو زیستیان به زندگی خود ادامه دادند .دوزیستان ابتدا بر روی شکم میخزیدند و با تکامل بیشتر ودر زمان طولانی تری پرندگان و انواع دایناسور ها بر روی دو پا و پس از آن بر چهار پایانبر دوپا راه میرفتند .


وَاللَّهُ خَلَقَ كُلَّ دَابَّةٍ مِن مَّاء فَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَى بَطْنِهِ وَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَى رِجْلَيْنِ وَمِنْهُم مَّن يَمْشِي عَلَى أَرْبَعٍ يَخْلُقُ اللَّهُ مَا يَشَاءُ إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِير-خداوند خلق میکند هر آنچه که در برنامه ریزی خود مقدر فرموده وخداوند است که به همه امور قادر توانا است. من در آیه فوق دو معنی دارد از و در دابه ها از آب به وجود نیامدند بلکه در آب خلق شدند. اولین نطفه حیات از توده سیاه حما مسنون بر روی سفال داغ رس خالص خلق شد و بعد در آب قرار گرفت و ادامه تکامل خود را در آب سپری کرد.تکامل ساختار بدنی موجودات زنده ابتدا از غضروف به شکل های مختلف وسپس غضروف ها به استخوان تبدیل شدند و روی آنها را گوشت پوشاند و اینچنین تکامل روند اولیه خود را طی کرد.درخاتمه یک آیه دیگر در باره  دابه  خدمتتان معرفی میشود که دارای مفهوم بسیار والائی است و نیاز به مقاله جداگانه دارد


وَلِلّهِ يَسْجُدُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الأَرْضِ مِن دَآبَّةٍ وَالْمَلآئِكَةُ وَهُمْ لا يَسْتَكْبِرُونَ- يَخَافُونَ رَبَّهُم مِّن فَوْقِهِمْ وَيَفْعَلُونَ مَا يُؤْمَرُونَ.هر آنچه در آسمان ها (اسمان های زمین که همان جو زمین است) و در زمین از ملائکه و دابه هستند بدون تکبر سجده خداوند را به جا میآورند در برابر خداوند خاشع هستند وماموریت هائی که به آن ها واگذار شده بخوبی انجام میدهند.در این آیه  نیز دابه  منظور بند پایان هستند که بقائ حیات در کره زمین مدیون ماموریت های محوله انها است دابه والملائکه- بندپایان وقوانین وامر خداوند قوانین جاریه که در نهاد پیدیه های طبیعت گذارده شده وبند پایان با استفاده وبکار گرفتن این قوانین حیان در کره زمین را تداوم می بخشند.در زمین وجو آن است که بقائ حیات در کره زمین مدیون اجرای اوامر وَيَفْعَلُونَ مَا يُؤْمَرُونَ است .مطلب این ایه در مقاله جداگانه نقش دابه در تداوم حیات در کره زمین تقدیم میشود.بر اساس تجزیه وتحلیل ایات فوق مربوط به دابه مشخص میشود که انسان جزئ دابه بشمار نمی آید.این مطلب مهم در نوشتار جدید دوره آخرالزمان و أَخْرَجْنَا لَهُمْ دَابَّةً مِنَ الْأَرْضِ مورد بحث وتجزیه وتحلیل قرار میگیرد انشائالله..سید محمد تقوی اهرمی آبان ماه 1396ویرایش جدید اسفند 1397

 

 

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تازه کردن

لیست آخرین مقاله های اضافه شده

آخرین نظرات ثبت شده

امارگیر سایت